Liefde, wat is dat eigenlijk?

interview met Jolente De Keersmaeker

'Doorgaans bewonen mensen enkel de middelste verdieping van hun huis, waar ze zich comfortabel installeren, lekker warm, omgeven door alle luxe'', schreef de Weense auteur Arthur Schnitzler (1862-1931). ,,Ze dalen zelden af naar de lager gelegen ruimtes, waar ze denken dat er geesten huizen die hun kippenvel bezorgen; ze beklimmen zelden de toren, waar ze hoogtevrees krijgen als ze naar beneden kijken of in de verte turen.''

Schnitzler, altijd weer aangetrokken tot het onbewuste, bezocht die boven- en benedenverdieping veelvuldig. Hij schreef romans, novelles en theaterstukken over menselijke angsten, driften, dromen en dood. Zijn personages gaan noodlottige liefdesrelaties aan, die hen vaak tot extreme wanhoop drijven. ,,Het ongelukkigst zijn zij die heen en weer blijven lopen tussen de kelder en de toren, zich altijd op de trappen bevinden, en de echt bewoonbare ruimtes overlaten aan het verval en het stof.''

Het Antwerpse theatergezelschap Stan speelt vanavond zijn première van De eenzame weg , een stuk dat Schnitzler schreef in 1904. ,,Het vertrekt van mensen die elkaar meer dan tien jaar niet gezien hebben en die praten over het verleden'', zegt Jolente De Keersmaeker van Stan. ,,Uiteindelijk gaat het over oud worden en hoe je omgaat met je verleden. Over bloedbanden en wat het betekent om kinderen te hebben. Bij Stan zijn we op een leeftijd gekomen vanwaar je stilaan kan terugblikken; het zijn belangrijke thema's voor ons. De centrale verhaallijn volgt een jongeman die ontdekt dat zijn vader niet zijn eigenlijke vader is. Maar dat is voor mij niet zo essentieel.''

Het vorige stuk dat Stan opvoerde, of/niet , was een hilarische komedie. ,,We hebben daar veel plezier aan beleefd, maar daarna hadden we zin om weer wat dieper te dalen. We kwamen vrij snel bij Schnitzler uit. Zijn teksten zijn heel psychologisch, maar blijven toch redelijk licht. Liefde, wat is dat eigenlijk? Daar zoekt hij een antwoord op. Hij hanteert daarbij een heel heldere taal. Vooral dat vind ik zo mooi. Zijn woorden zijn als eten en drinken voor mij.''

Jolente De Keersmaeker, Damiaan De Schrijver en Frank Vercruyssen, drie van de vier kernleden van Stan, staan voor de gelegenheid op de planken met Natali Broods, Tine Embrechts en Stijn Van Opstal (Olympique Dramatique). Die samenwerking lag al vast voor het stuk gekozen werd, waardoor de rolverdeling enige souplesse vereiste: sommige rollen worden gespeeld door meerdere acteurs, sommige acteurs spelen meerdere rollen. ,,Met Natali en Tine hebben we al vaker samengewerkt, de vorige keer in Poquelin. Op gepaste tijd komen we weer bijeen. Stijn kende ik van bij De Parelvissers. Het is fijn dat hij er nu ook bij is; hij is een heel open mens.''

,,Toen Stijn, Natali en ik de tekst een eerste keer samen lazen, kwamen er meteen heel veel gesprekken los. Over generaties, doodgaan... We waren sterk ontroerd. Schnitzlers woorden kunnen je verder helpen om over je leven na te denken en om die ervaring te delen met anderen. In die zin bieden ze veel troost.''

Dorien Knockaert, De Standaard, woensdag 18 april 2007

Nederlands