Under the Radar: JDX - a public enemy

Het Belgische theatercollectief STAN (Stop-Thinking-About-Names) is de New Yorkse theaterwereld binnengestormd met JDX-A Public Enemy, een Nederlandstalige bewerking (met Engelse boventitels) van Henrik Ibsens Een vijand van het volk. Behalve tafels, stoelen en maatpakken zijn er in deze snelle avondvoorstelling geen rekwisieten, decors of kostuums te zien. In plaats daarvan brengen de vier acteurs en een souffleur (die de regieaanwijzingen voorleest) het verhaal volledig over met behulp van iets ouderwets dat ‘acteren’ heet.
Een vijand van het volk gaat over een man die probeert iets goeds te doen voor zijn stad, maar daardoor als vijand van het volk gebrandmerkt wordt door zijn medeburgers. Dokter Tomas Stockman heeft ontdekt dat het water in de openbare badinrichting vervuild is. Hij wil het nieuws openbaar maken, maar dat zou de stad financieel ruïneren. Deze situatie plaatst twee broers tegenover elkaar, want dokter Stockmans enige broer is de burgemeester van de stad.
Met heftige en vurige overtuiging gespeeld door de leden van STAN – Frank Vercruyssen als Tomas, Damiaan De Schrijver als Peter (en anderen), Jolente De Keersmaeker als Tomas' echtgenote Katrina (en anderen) en Sara De Roo als Petra, de dochter van de Stockmans (en anderen) – is JDX-A Public Enemy van begin tot einde een boeiende ervaring. Hoewel de speltechniek van het gezelschap, die geen beroep doet op de gebruikelijke middelen van het theater, de tekst niet altijd verduidelijkt, slaagt STAN er toch in een helder en samenhangend verhaal te vertellen dat alle taalbarrières overstijgt. Gezien de snelheid waarmee iedereen zijn of haar Nederlandse tekst brengt (op sommige momenten hadden de boventitels wat tijd nodig om hen bij te benen) is dat de meest indrukwekkende prestatie van allemaal.

David Gordon, Theatermania, 10 januari 2014

Nederlands